VVD-coryfee Frits Bolkestein poneerde begin jaren ’90 de stelling: “hoe saaier de politiek, hoe gelukkiger het land.” Een stelling die bijna 30 jaar na dato nog niet aan relevantie heeft ingeboet. Het Sociaal Cultureel Planbureau publiceerde vorige week een interessant onderzoek over de Nederlandse identiteit. Een van de conclusies van het rapport is dat Nederlanders het “in de basis erg met elkaar eens zijn”. Culturele kenmerken als onze taal, maar ook tradities als Koningsdag, oliebollen of de Nederlandse vlag ziet men als typisch Nederlands. Het kenmerkende Nederlandse polderlandschap en onze strijd tegen het water blijven ook niet onbenoemd.

Waar maken Nederlanders zich dán zorgen om? Met stip op 1 staat polarisatie. Een belangrijk signaal voor media, beleidsmakers en andere influencers. De zwijgende meerderheid lijkt zich eindelijk eens uit te spreken. SCP-directeur Kim Putters benadrukt dat 80% van de Nederlanders zich niet in één hokje laat plaatsen is als het gaat om tradities en gebruiken versus burgerlijke vrijheden. Of het nu zwarte piet betreft, het klimaat of de EU: de boze burger wordt in het onderzoek de nek omgedraaid.

En dat terwijl wij continu worden geconfronteerd met tegenstellingen. Talkshows zetten liever een voor- en tegen- gast aan tafel, hoe klein de ene groep ook is (denk aan de anti-vaxxers). In de Haagse arena worden politieke tegenstellingen ongeacht het onderwerp vaak gretig uitvergroot. Of het nu kokkelvisserij of migratie betreft. Terwijl de realiteit vaak anders is: zie het Pensioenakkoord waar werkgevers, vakbonden, coalitie en oppositie bij betrokken waren. Of wat te denken van het Klimaatakkoord waar organisaties van divers pluimage elkaar weten te vinden. Stuk voor stuk voorbeelden waar de schoonheid van het trage compromis het won van de onderbuik. NRC’s Tom-Jan Meeus schreef er een lezenswaardige column over.

“Toute nation a le gouvernment que’elle merité”, schreef de Franse filosoof Joseph-Marie de Maistre een aantal jaren na de Franse revolutie toen hij ambassadeur in Rusland was. Vrij vertaald: elk volk krijgt de leiders (of de regering) die het verdient. Wij verdienen en hebben geen clownesk parlement zoals in Groot-Brittannië of een onbehouwen leider zoals in… (lijstje is te lang). Het is saaiheid troef. Wij zijn een gelukkig land.

Op basis van het SCP onderzoek mag je dus concluderen dat het van Nederlanders nóg saaier mag. Zal de saaiste partij met het saaiste programma en meest genuanceerde en verbindende lijsttrekker de verkiezingen van 2021 kunnen winnen? Een interessant campagne-experiment is het in ieder geval wel. Wie durft?